CAL XL

Nieuw laboratorium voor kunst en samenleving

Op 1 oktober is een nieuw landelijk initiatief van start gegaan: het Community Arts Lab XL, laboratorium voor kunst en samenleving. CAL XL gaat in 2011 en 2012 een centrale rol spelen in de verdere ontwikkeling van community arts in Nederland. Community arts wint snel aan invloed en populariteit, maar overheden en professionele instellingen hebben vaak nog grote moeite om aan dit soort kunstuitingen op een reguliere en duurzame manier ondersteuning te geven. Het blijft daardoor een kwetsbare tak van sport. CAL XL werkt aan een oplossing voor die situatie met een intensief, landelijk gecoördineerd actieplan van ruim twee jaar met als doel een beter productieklimaat voor community arts. In nauw overleg met het werkveld zijn drie speerpunten gekozen: het aanjagen van netwerkvorming, scholing en praktijk-onderzoek/documentatie. Cal XL is een samenwerkingsverband van ZIMIHC met zes landelijk organisaties en heeft als uitvalsbasis het Vorstelijk Complex in Zuilen.

Betekenis geven aan een veranderende werkelijkheid

Community Arts is een verzamelnaam voor projecten van kunstenaars die aansluiting zoeken bij de belevingswereld van doorsnee Nederlanders - zoals Henk en Ingrid maar ook Ahmed en Fátima – die op voorhand weinig of niets hebben met het gesubsidieerde culturele aanbod maar wel als ieder ander mens behoefte hebben om betekenis te geven aan hun dagelijkse werkelijkheid. Community Arts gaat meestal over de vraag hoe je, vanuit je eigen identiteit en cultuur,  vorm en betekenis geeft aan veranderingen in die eigen leefwereld. Vooral in stedelijke vernieuwing en het snel veranderende platteland, en ook in de plaatselijke en landelijke politiek, is dat een actueel en belangrijk thema. Steeds meer kunstenaars en burgers weten elkaar te vinden in sociaalartistieke projecten. Bekende voorbeelden zijn ‘De Verhalenkeuken’ van Het 5e Kwartier in Haarlem, ‘Zina’ van Adelheid Roosen in o.a. Amsterdam en Groningen, het project ‘Boerenerfgoed’ in Limburg en het landelijke ‘Allerzielen Alom’ van Ida van der Lee. Ook een project als ‘Powered by New Arts’ gericht op stedelijke jongerencultuur in Oost Nederland is verwant aan deze nieuwe stroming.

Professionaliseren, legitimeren en verankeren
Het Community Arts Lab XL investeert de komende twee jaar intensief in netwerkvorming, scholing en praktijkonderzoek voor community arts.  Zij doet dit samen met ervaren koplopers en succesvolle praktijken in verschillende regio’s in Nederland. CAL XL ontwikkelt met hen concrete producten en diensten - zoals (bij)scholing, methodiek beschrijvingen en handzame beleidsinstrumenten - voor de nieuwe generatie deelnemers, makers en partners in community arts. Vanuit de praktijk kunnen deze sterk bijdragen aan een verdere professionalisering, legitimering en verankering van community arts en de daaraan gerelateerde nieuwe cultuurfuncties. Doel is verankering  door professionele partners die dit werk daadwerkelijk binnen regulier beleid voor cultuur, welzijn, volkshuisvesting en wijkaanpak weten te integreren. Doel is professionalisering door makers die de juiste competenties hebben verworven voor dit type werk. Doel  is legitimering door deelnemers – zowel gevestigde als nieuwe amateurs - die waarachtig kunnen benoemen wat de betekenis is van deze kunstprojecten  voor henzelf en hun omgeving.

CAL XL kernteam en samenwerkingspartners
De uitvalsbasis van CAL XL wordt het Vorstelijk Complex, de gloednieuwe wijk- theater- en horecavoorziening in de krachtwijk Zuilen te Utrecht. CAL XL wordt geen nieuw instituut maar is een samenwerkingsverband van ZIMIHC (huis voor de amateurkunst voor de stad en provincie Utrecht en projecteigenaar van CAL XL) en zes landelijke organisaties: Cultuurnetwerk Nederland, Kunstfactor, Kunstenaars&CO (vanaf oktober Cultuur en Ondernemen), Movisie, Landelijk Platform Cultuuraanjagers en Stichting Cultuurimpuls. Het feitelijke actieplan wordt gedragen door een kernteam van zeven koplopers bij deze instellingen. De leiding van CAL XL is in handen van Sikko Cleveringa, adviseur cultuurparticipatie vanuit Het Vertrek en voorheen  cultuurmakelaar bij Kunstcircuit Deventer, en Ingrid Docter, adviseur Theater bij Kunstfactor en artistiek leider van Festival ZwArt in Zwolle. CAL XL steunt nu al op een zeer groot en veelzijdig netwerk met vertakkingen op zowel locaal als internationaal niveau en zal dat de komende jaren verder uitbreiden en verstevigen. Dit wordt mede mogelijk gemaakt door een bijdrage van het landelijk Fonds Cultuurparticipatie (FCP) dat zich tot eind 2012 heeft verbonden aan dit initiatief.

Download hier het projectplan: Projectplan CAL XL

Contact
Sikko Cleveringa: Sikko@hetvertrek.nl / 06-43281416

Ingrid Docter:i.docter@kunstfactor.nl / 06-11352492